Czy można samodzielnie dobierać soczewki kontaktowe?
Data publikacji: 2026-05-21
Chcesz zmienić metodę korekcji wady wzroku i zrezygnować z okularów na rzecz soczewek? To dobra decyzja, bo szkła kontaktowe zapewniają dużą wygodę i dają o wiele większe możliwości w różnych aspektach życiowych. Szczególnie osoby aktywne doceniają wszechstronne korzyści wynikające z tego nowoczesnego rozwiązania. Zastanawiasz się czy możesz samodzielnie dobrać soczewki kontaktowe? To zdecydowanie niezalecane, a ten artykuł wyjaśni Ci dlaczego.
Informacje, które znajdziesz w treści:
- Samodzielny dobór soczewek - bez badań precyzja jest niemożliwa
- Rodzaje soczewek kontaktowych - indywidualny dobór
- Dopasowanie soczewek przy uwzględnieniu materiału i trybu noszenia
- Samodzielny dobór soczewek - sprawdź czym ryzykujesz!
- Pielęgnacja soczewek - poznaj zasady
Samodzielny dobór soczewek - bez badań precyzja jest niemożliwa
Masz receptę na okulary i chcesz ją wykorzystać do doboru soczewek? Niestety nie daje ona wszystkich potrzebnych informacji. Są zasadnicze różnice między receptą okularową a soczewkową. Choć w obu pojawiają się moce korekcji wady wzroku, to soczewki kontaktowe wymagają ustalenia dodatkowych parametrów, których nie uwzględnia standardowa recepta okularowa.
Jednym z nich jest krzywizna soczewki (BC – Base Curve), która określa, jak soczewka dopasowuje się do kształtu rogówki oka.
Równie istotna jest średnica soczewki (DIA), wpływająca na stabilność i komfort noszenia.
W przypadku większych wad wzroku moc soczewki kontaktowej może różnić się od mocy okularów. Wynika to z faktu, że szkła okularowe znajdują się kilka lub kilkanaście milimetrów od oka, a soczewka kontaktowa przylega bezpośrednio do rogówki. Ta odległość ma znaczenie.
Rodzaje soczewek kontaktowych - indywidualny dobór
Dobór soczewek kontaktowych należy zawsze skonsultować ze specjalistą. Umów się na wizytę do optometrysty lub okulisty, bo niezbędne są badania oczu. Rodzaj szkieł kontaktowych w odniesieniu do wady wzroku jest bezdyskusyjny, tzn:
- dla osób krótkowzrocznych przeznaczone są soczewki sferyczne minusy
- osoby z dalekowzrocznością powinny nosić soczewki sferyczne plusy
- astygmatycy korzystają z soczewek torycznych
- dla pacjentów z prezbiopią opracowano soczewki progresywne
Soczewki różnią się od siebie także pod innymi względami, a te należą już do indywidualnych cech i preferencji użytkowników. Profesjonalna konsultacja obejmuje także ocenę jakości filmu łzowego, czyli naturalną zdolność oczu do wytwarzania wilgoci, która chroni oczy.
Dopasowanie soczewek przy uwzględnieniu materiału i trybu noszenia
Soczewki kontaktowe możemy nosić:
- w trybie dziennym - to oznacza, że ściągamy je zanim pójdziemy spać;
- w trybie całodobowym - możemy je nosić bez przerwy przez wiele dni i spać w nich bez ryzyka dyskomfortu.
To, który produkt będzie najlepszy dla Ciebie, warto omówić ze specjalistą. Zależy to od wykonywanej pracy, nawyków i innych Twoich obowiązków w życiu codziennym.
Istnieją też soczewki pozwalające na pewne kompromisy, ponieważ można z nich korzystać w trybie przedłużonym. To oznacza, że choć przeznaczone są zasadniczo do trybu dziennego, to możesz je nosić przez tydzień. To świetna alternatywa w sytuacjach, gdy nie wszystko jesteśmy w stanie zaplanować.
Sprawdź kiedy jest możliwa drzemka w soczewkach.
Zdolność oczu do wytwarzania łez oraz warunki, w których przebywamy (klimatyzacja, ogrzewanie pomieszczeń) mają znaczenie przy wyborze materiałów, z których wykonane są szkła kontaktowe.
- soczewki hydrożelowe cechują się wysokim uwodnieniem i są świetnie tolerowane, także przez osoby ze skłonnością do alergii;
- soczewki silikonowo-hydrożelowe pozwalają na lepszą transmisję tlenu do rogówki.
Przy uwzględnieniu wszystkich potrzeb i oczekiwań - optometrysta wskaże najlepsze dla Ciebie rozwiązanie. Czasem dla poprawy komfortu wskazane jest stosowanie kropli do oczu.
Samodzielny dobór soczewek - sprawdź czym ryzykujesz!
Źle dobrane produkty mogą powodować wiele niedogodności. Przesuwanie się soczewki na oku, niedotlenienie, podrażnienia - to wszystko może mieć poważne konsekwencje dla zdrowia Twoich oczu.
Pamiętaj, że bez badań:
- Nie określisz dobrze wymaganych właściwości, nawet mając receptę okularową. Parametry dla soczewek kontaktowych obejmują inne cechy, a recepta na soczewki nie jest taka sama.
- Nie zweryfikujesz jakości filmu łzowego ani nie określisz czy występują jakieś przeciwwskazania do noszenia soczewek.
- Nie sprawdzisz czy soczewka dobrze leży na oku bez dużego powiększenia, a soczewka za ciasna lub za luźna może być zagrożeniem dla zdrowia – to może sprawdzić tylko specjalista w biomikroskopie. Badanie wzroku i pierwsza aplikacja soczewek pod okiem specjalisty są bardzo ważne.
- Nie jesteś w stanie zauważyć samodzielnie czy zachodzą nieprawidłowości.
Weź też pod uwagę fakt, że soczewki sprawdzające się dla jednej osoby, wcale nie muszą być tak samo dobre dla innej. Nasze oczy mają mnóstwo cech indywidualnych. W grę wchodzi także nasza aktywność fizyczna. Jeśli sport jest częścią Twojej codzienności - to także w tym obszarze są lepsze rozwiązania.
Pielęgnacja soczewek - poznaj zasady
Kolejnym krokiem po wyborze odpowiednich szkieł kontaktowych, jest opanowanie umiejętności prawidłowego zakładania ich i ścigania oraz pielęgnacja. Codzienna dbałość, oczyszczanie, przechowywanie we właściwy sposób, pozwolą Ci uniknąć podrażnień i infekcji oraz pomogą zachować właściwości soczewek o dłuższym czasie użytkowania. To nietrudna, ale bardzo ważna dawka wiedzy.
Płyn do soczewek i specjalny pojemnik to akcesoria potrzebne każdemu użytkownikowi.
Dowiedz się więcej >> jak czyścić soczewki?
W naszym sklepie optycznym znajdziesz szeroki wybór produktów:
soczewki jednodniowe
soczewki tygodniowe
soczewki dwutygodniowe
soczewki miesięczne
Źródła:
G. Young, C. Schnider, C. Hunt, S. Efron, Corneal topography and soft contact lens fit [w:] Optometry and Vision Science 2010 May;87(5)
P. Kumar, K. Carrasquillo, S. Chaudhary, S. Basu, A multi-parameter grading system for optimal fitting of scleral contact lenses [w:] Observational Study 2022 Jan 5:11:6
E.S. Visser, R. Wisse, N. Soeters, S. Imhof, A. Van der Lelij, Objective and subjective evaluation of the performance of medical contact lenses fitted using a contact lens selection algorithm [w:] Contact Lens & Anterior Eye 2016 Aug;39(4)
S. Chaudhary, D. Ghimire, S. Basu, V. Agrawal, D.Jacobs, S.Shanbhag, Contact lenses in dry eye disease and associated ocular surface disorders [w:] Indian Journal of Ophthalmology 2023 Apr 5;71(4)
Absolwentka Politechniki Wrocławskiej na kierunku Optometria oraz wielu kursów branżowych. Specjalizuje się w badaniu refrakcji wzroku oraz kontaktologii, czyli dobieraniu soczewek kontaktowych miękkich. Od ponad 10 lat pracuje w branży związanej z korekcją wzroku jako optometrysta pracujący w gabinecie. Pomaga pacjentom przeprowadzając badania wad refrakcji, dobierając okulary oraz soczewki kontaktowe.
